Bij beheerd beleggen neemt een aanbieder de beleggingsbeslissingen voor u, binnen kaders die vooraf zijn afgesproken. Die kaders zijn bijvoorbeeld gekoppeld aan een risicoprofiel. U kiest dan niet zelf welke fondsen of effecten worden gekocht en wanneer er wordt bijgestuurd, en u heeft minder invloed op de samenstelling van uw portefeuille. Beheerd beleggen garandeert geen hoger rendement, en het beleggingsrisico verdwijnt er niet door. De kern van de keuze is welke beslissingen u overdraagt, hoe de gestandaardiseerde beheerroute werkt en welke verantwoordelijkheden bij u blijven. Zo kunt u beoordelen of dit model aansluit bij hoe u wilt beleggen, voordat u aanbieders gaat vergelijken.
Ontdek welke dienstverlening en mogelijkheden u nodig hebt voordat u een broker kiest.
Op iedere beleggingsrekening beslist iemand wat er met het geld gebeurt. Belegt u zelf, dan bent u dat: u kiest de beleggingen, geeft de orders en houdt de verdeling bij. Bij beheerd beleggen draagt u die beslissingen over aan de aanbieder. Die mag dan binnen de afgesproken dienst beleggen, herverdelen en bijsturen, zonder dat u per transactie toestemming hoeft te geven.
Dat woord binnen doet ertoe, want de aanbieder mag niet alles. Hij handelt binnen het kader van de dienst: het gekozen of vastgestelde risicoprofiel, de beleggingsstijl van de dienst en de voorwaarden die u heeft geaccepteerd. Uw invloed verschuift daardoor van de losse beleggingsbeslissing naar de afspraak zelf. Welk fonds er in uw portefeuille komt, bepaalt u niet meer. Onder welke voorwaarden er voor u wordt belegd, bepaalt u wel.
Hoeveel keuze, maatwerk en persoonlijk contact u krijgt, verschilt sterk per aanbieder. Bij sommige diensten gaat vrijwel alles online en loopt het beheer grotendeels via vaste regels. Bij andere is er meer menselijk contact of kunt u op onderdelen meer kiezen. De term "beheerd beleggen" zegt daarom weinig over de precieze inhoud van een dienst; daarvoor moet u in de afspraak kijken. Het is bovendien een praktisch servicelabel: juridisch kan een modelmatige beheerroute onder vermogensbeheer vallen. Bij beheerd beleggen gaat het hier om gestandaardiseerd modelbeheer, tegenover individueel maatwerk.
Een gestandaardiseerde beheerroute kan werken met standaardportefeuilles, ook wel modelportefeuilles genoemd. De aanbieder stelt dan voor een beperkt aantal risicoprofielen een vaste verdeling op, bijvoorbeeld tussen aandelen en obligaties. Klanten met hetzelfde profiel beleggen in grote lijnen volgens hetzelfde model. Uw portefeuille wordt dus niet van de grond af voor u ontworpen: u wordt ingedeeld bij het model dat bij uw profiel hoort.
Let bij de intake niet alleen op de naam van het risicoprofiel. Bij vermogensbeheer moet de beleggingsonderneming rekening houden met uw financiële positie, doelstellingen, risicobereidheid, kennis en ervaring. De AFM beschrijft deze geschiktheidstoets als onderdeel van zorgvuldig beheer. Controleer welke informatie de aanbieder vastlegt en hoe latere wijzigingen in uw situatie worden verwerkt.
In grote lijnen verloopt een modelroute zo:
Voor u als belegger betekent dit dat uw portefeuille de keuzes van het model volgt en niet uw eigen voorkeuren per belegging. U hoeft daardoor niet zelf over iedere afzonderlijke beleggingsbeslissing na te denken. Wel blijft de uitkomst afhankelijk van het model, de onderliggende producten, de kosten en de markten waarin wordt belegd.
Ook als u uitbesteedt, blijft er werk voor u over. Een aantal keuzes en verantwoordelijkheden houdt u zelf, terwijl de aanbieder de beleggingsbeslissingen neemt.
De keuze voor de dienst zelf. U beslist bij welke aanbieder en onder welke voorwaarden u laat beheren. Daarmee legt u het kader vast waarbinnen alle latere beslissingen vallen.
Juiste en actuele informatie. De indeling in een profiel is zo goed als de informatie waarop die rust. Verandert uw situatie, bijvoorbeeld uw inkomen, uw doel of het moment waarop u het geld nodig heeft? Geef dat dan door. Een profiel dat een paar jaar geleden bij u paste, hoeft nu niet meer te passen.
Inleg en opnames. Hoeveel ruimte u heeft om geld in te leggen of op te nemen, hangt af van de regels van de dienst en de rekeningvorm. Die momenten beïnvloeden uw uitkomst. Controleer daarom vooraf welke voorwaarden gelden voor extra inleg en opnames.
Het volgen van rapportages en kosten. De aanbieder rapporteert over uw portefeuille en de kosten. Of de dienst u nog oplevert wat u ervan verwacht, kunt alleen u beoordelen.
De beslissing om te stoppen of over te stappen. Past de dienst niet langer bij u, dan beslist u zelf of u stopt.
De termen "beheerd beleggen", "vermogensbeheer" en "laten beleggen" worden niet altijd op dezelfde manier gebruikt. Toch gaat het om verschillende afspraken over wie beslist en hoeveel maatwerk u krijgt. Naast elkaar gezet ziet u de verschillen beter.
| Route | Wie neemt de beleggingsbeslissing? | Hoe persoonlijk is de invulling? |
|---|---|---|
| Zelf beleggen met een beheerd fonds | U kiest en koopt zelf het fonds; de fondsbeheerder beslist over de inhoud van het fonds | Het fonds is voor alle deelnemers gelijk; u beoordeelt zelf of het bij u past |
| Beheerd beleggen (gestandaardiseerd/modelmatig) | De aanbieder, binnen de afgesproken dienst en het profiel | U wordt ingedeeld bij een standaardportefeuille; de ruimte voor maatwerk is beperkt en verschilt per dienst |
| Persoonlijk beleggingsadvies | U; de adviseur doet een persoonlijke aanbeveling en u beslist of u die opvolgt | De aanbeveling is op uw situatie gericht |
| Individueel (discretionair) vermogensbeheer | De vermogensbeheerder, binnen een op u afgestemd mandaat | Het mandaat wordt specifiek met u afgesproken, met meer ruimte voor persoonlijke wensen en beperkingen |
Een belangrijk onderscheid is dat tussen een beheerde dienst en een fonds dat u zelf koopt. Koopt u zelf een beleggingsfonds op een gewone beleggingsrekening, dan wordt dat fonds wel professioneel beheerd, maar belegt u zelf. U kiest het fonds, bepaalt hoeveel u erin stopt en beslist of het nog bij u past. Bij beheerd beleggen neemt de aanbieder juist die keuzes over, voor uw portefeuille als geheel.
Bij advies blijft de uiteindelijke beleggingsbeslissing bij u. Bij beheer kan de aanbieder binnen de afgesproken kaders zelfstandig beslissingen nemen, en dat maakt het tot een wezenlijk ander model. Het verschil tussen beide diensten gaat over wie de beslissingsbevoegdheid heeft; het zegt niets over welke van de twee in het algemeen beter is.
Met individueel vermogensbeheer verschilt beheerd beleggen vooral in de mate van maatwerk. Bij een gestandaardiseerde beheerroute volgt uw portefeuille een model dat ook voor andere klanten met hetzelfde profiel wordt gebruikt. Bij individueel vermogensbeheer wordt het mandaat persoonlijk met u afgesproken, zodat specifieke wensen of beperkingen er een plek in kunnen krijgen. Meer over die route leest u op de pagina over individueel vermogensbeheer.
Private banking valt buiten deze indeling. Het is een bredere bank- en vermogensrelatie waarbinnen, afhankelijk van de afspraken, zelf beleggen, advies of vermogensbeheer kan voorkomen. Ook daar blijft de vraag welke dienst u afneemt en wie er beslist.
Praktische redenen om beheerd beleggen te overwegen zijn bijvoorbeeld weinig tijd of interesse voor het dagelijkse portefeuillewerk, of de wens om de verdeling en het herbalanceren niet zelf te organiseren. Door uit te besteden komt dat werk bij de aanbieder te liggen: de verdeling, het herbalanceren en het uitvoeren van transacties gebeuren binnen de afgesproken dienst, zonder dat u per transactie hoeft te beslissen.
Het beleggingsrisico haalt u met uitbesteden niet weg. Uw portefeuille belegt nog steeds op de financiële markten en kan in waarde dalen, ook flink. Hoeveel risico u loopt, hangt vooral af van het profiel en het model waarin u belegt. Dat een professional of een regelgebaseerd systeem de beslissingen neemt, betekent niet vanzelf dat er met minder risico wordt belegd. Een beter rendement dan wanneer u zelf belegt is evenmin gegarandeerd. De uitkomst wordt bepaald door de kosten, de keuzes van het model en de marktontwikkeling samen.
Beheerd beleggen is daarmee ook niet vanzelf de betere keuze voor beginners of voor mensen met weinig tijd. Het verdeelt de verantwoordelijkheid anders. Waar het in de afweging om draait, is hoeveel invloed u wilt houden, wat de dienst kost en hoe de afspraken aansluiten bij uw doel en uw situatie.
De totale kosten van beheerd beleggen kunnen uit meerdere lagen bestaan. Kijkt u alleen naar het tarief voor de dienst, dan ziet u mogelijk niet het totaal. De AFM onderscheidt dienst- en productkosten en benoemt ook transactie- en vertrekposten.
| Kostenlaag | Waarvoor betaalt u? | Waar let u op? |
|---|---|---|
| Beheer- of servicevergoeding | Het beheer, de administratie en de dienstverlening van de aanbieder | Kan een doorlopende vergoeding zijn, bijvoorbeeld berekend over uw vermogen; de opbouw verschilt per aanbieder |
| Kosten van de onderliggende producten | Het beheer van de fondsen of ETF's waarin uw portefeuille belegt | Als de dienst een aparte vergoeding rekent, komen de productkosten daarnaast; de productkosten worden in het fonds zelf verwerkt |
| Transactie- en overige kosten | Aan- en verkopen, bijvoorbeeld bij herbalanceren, en eventuele andere kosten | Of en hoe deze worden doorberekend, verschilt per dienst |
Doorlopende kosten gaan elk jaar van uw vermogen af, of de markten nu stijgen of dalen. Over een lange periode kan een klein verschil in totale kosten daardoor merkbaar doorwerken in wat u overhoudt. Vergelijk daarom de totale kosten van de dienst en kijk verder dan het tarief dat een aanbieder als eerste noemt. Meer over de verschillende kostenlagen leest u bij kostenbeheersing bij beleggen. Met de kosteninformatie die u vooraf krijgt, kunt u de lagen bij elkaar optellen. Actuele tarieven en voorwaarden verschillen per aanbieder en kunnen veranderen, dus controleer ze altijd bij de aanbieder zelf.
Vergelijk beheerdiensten met elkaar en zet een beheerdienst niet naast een rekening waarop u zelf belegt. Bij zelf beleggen ziet de kostenstructuur er anders uit en doet u het portefeuillewerk zelf. Kosten zeggen pas iets als duidelijk is welke dienstverlening u vergelijkt en hoeveel werk er bij u blijft liggen.
Hoe u bij uw geld komt of vertrekt, verschilt per dienst, rekeningvorm en aanbieder. Neem de voorwaarden voor opnemen, stoppen en overdragen daarom mee in de vergelijking, vóórdat u een dienst kiest.
Voor een opname kan het nodig zijn beleggingen te verkopen om het bedrag vrij te maken. Het geld staat dan niet altijd direct op uw rekening, en een eventuele verkoop gebeurt tegen de koersen op dat moment. Stopt u, dan kan de hele portefeuille worden verkocht en het saldo naar u worden overgemaakt.
Overstappen naar een andere aanbieder gaat niet overal op dezelfde manier. Soms kunnen beleggingen als effecten worden overgeboekt; in andere gevallen worden ze eerst verkocht en gaat het geld over. Dat hangt onder meer af van de producten in uw portefeuille en de mogelijkheden van beide partijen. Ga er dus niet van uit dat een beheerde portefeuille altijd in zijn geheel kan worden overgeboekt. Staat overstappen voor u op de planning, bekijk dan eerst hoe portefeuilleoverdracht in de praktijk werkt en wat verkoop en herbelegging voor u betekenen.
Voor rekeningen met een fiscale bestemming, zoals pensioenbeleggen, gelden daarnaast eigen regels voor opnemen en overdragen. Daardoor is zo'n rekening wezenlijk anders dan een gewone beheerde beleggingsrekening.
Of beheerd beleggen beter of slechter is, is niet de vraag. De afweging gaat over wat u wilt uitbesteden en wat u zelf wilt blijven bepalen. Met de volgende vragen krijgt u die afweging scherper.
Wilt u de beleggingsbeslissingen echt uit handen geven? In een beheerroute worden de dagelijkse beleggingsbeslissingen gedelegeerd. Bij zelf beleggen en bij advies houdt u zelf de eindbeslissing.
Is een standaardportefeuille voor u voldoende? Heeft u specifieke wensen, beperkingen of een complexe situatie, dan kan het verschil met individueel vermogensbeheer, waar meer maatwerk mogelijk is, voor u zwaar wegen.
Weegt het gemak op tegen de totale kosten? U betaalt voor het werk dat u niet meer zelf doet. Tel de lagen op en bekijk of dat voor u in verhouding staat.
Weet u hoe u eruit komt? Kijk vooraf naar opnemen, stoppen en overstappen, zodat u later niet voor verrassingen komt te staan.
Wilt u eerst het bredere beeld zien van de mogelijke routes, van zelf beleggen tot advies en vermogensbeheer? Lees dan hoe u bepaalt wie uw beleggingsbeslissingen neemt voordat u aanbieders vergelijkt. Weet u dat u de dagelijkse beleggingsbeslissingen wilt delegeren, dan kunt u aanbieders gericht vergelijken op wat voor u telt: de opzet van de portefeuilles, de mate van maatwerk en contact, de totale kosten en de voorwaarden om te stoppen of over te stappen.
Met laten beleggen laat u het hele beleggingsproces over aan een beleggingsinstelling. U geeft aan hoeveel u wilt inleggen, wat uw doel is op welk termijn en tegen welk risico u wilt beleggen. Op basis van uw wensen ontvangt u een beleggersprofiel. Dit profiel wordt gekoppeld aan beleggingsfondsen of portefeuilles.
De keuze om zelf te beleggen of laten beleggen hangt met name af van uw affiniteit en inzet voor de beurs. Wanneer u veel financiële kennis heeft, ervaring heeft met beleggen en voldoende tijd heeft om uw portefeuilles te onderhouden, dan kan zelf beleggen interessant zijn. Heeft u dit niet? Laat het beleggen over aan professionals en kies voor beheerd beleggen.
Met laten beleggen geniet van de professionele strategie en kennis van experts. Deze beleggers hebben ervaring met de beurs en kennen de risico's. Hiermee heeft u meer kans op het verkrijgen van winst en wordt het risico op verlies van uw inzet verlaagd. Bovendien geeft dit de mogelijk aan iedereen om te starten met beleggen.
