De koers die u ziet is geen garantie voor de prijs waartegen uw order wordt uitgevoerd. Tussen orderinvoer en daadwerkelijke uitvoering kunnen de marktprijs, beschikbare liquiditeit en het orderboek veranderen.
Slippage en gapping beschrijven twee verschillende vormen van dat uitvoeringsrisico. Slippage is het verschil tussen de verwachte of waargenomen prijs en de uiteindelijke uitvoeringsprijs. Een gap is een sprong naar een ander prijsniveau zonder transacties op alle tussenliggende niveaus.
Ontdek welke dienstverlening en mogelijkheden u nodig hebt voordat u een broker kiest.
Slippage wordt vaak alleen als verlies beschreven, maar het verschil kan beide kanten op gaan. De markt kan na het plaatsen van uw order ongunstiger bewegen, maar ook gunstiger.
Bij een grote marktorder kan uw eigen ordergrootte bovendien meerdere prijsniveaus in het orderboek raken. De gemiddelde uitvoeringsprijs wijkt dan af van de beste bied- of laatprijs die u bij het versturen zag.
Andere oorzaken zijn:
Daarmee is slippage breder dan “er was geen tegenpartij”.
Een marktorder is bedoeld om zo snel mogelijk tegen beschikbare prijzen te worden uitgevoerd. De getoonde laatste koers of quote is daarbij geen gegarandeerde fillprijs.
In een liquide, rustige markt kan het verschil klein zijn. Tijdens snelle bewegingen of bij weinig beschikbare orders kan de gemiddelde prijs veel verder afwijken.
Dit sluit aan op Liquiditeitsrisico: de hoeveelheid beschikbaar volume rond de huidige prijs bepaalt mede hoe ver een order door het orderboek beweegt.
Een klein orderboekvoorbeeld maakt de prijsimpact concreet. Stel dat er 50 stukken voor €10,00 worden aangeboden en daarna 100 voor €10,20. Een kooporder voor 120 stukken die direct alles afneemt, kan dan (als de getoonde aantallen nog beschikbaar zijn en zonder andere kosten) 50 stukken voor €10,00 en 70 stukken voor €10,20 krijgen. De gemiddelde uitvoeringsprijs is €1.214 / 120 = ongeveer €10,12. De laatste koers of beste laatprijs van €10,00 was dus geen uitvoerprijs voor de volledige order.
De SEC/Investor.gov-orderuitleg onderscheidt precies deze markt-, limiet- en stopfunctie. Een limiet kan voorkomen dat boven uw kooplimiet wordt gekocht, maar staat er niet voor in dat u alle 120 stukken koopt. Dit verschil is vooral relevant in een dun orderboek, buiten reguliere handelstijden of rond onverwacht nieuws.
Gaps vallen vaak op bij de opening na een nacht of weekend waarin nieuws naar buiten kwam. Maar een discontinuïteit kan ook intraday ontstaan, bijvoorbeeld na onverwacht nieuws, een trading halt of hervatting van de handel.
De essentie is niet dat de beurs gesloten móét zijn. De essentie is dat er geen transacties plaatsvinden op alle tussenliggende prijsniveaus.
Een stopniveau dat in zo’n sprong wordt gepasseerd, is daarom geen prijs waartegen u automatisch heeft kunnen handelen.
Bij een gewone stoporder wordt de order geactiveerd zodra het stopniveau wordt bereikt of gepasseerd volgens de regels van broker of handelsplaats. Daarna wordt de order doorgaans een marktorder.
FINRA waarschuwt expliciet dat de uiteindelijke uitvoeringsprijs in een volatiele markt aanzienlijk van de stopprijs kan afwijken.
Een stop van €50 is dus geen contractuele garantie dat u €50 ontvangt. Het is een trigger voor een orderproces.
Meer hierover staat bij Stop-loss en trailing stop.
Een stop-limitorder voegt na de trigger een limiet toe. Daardoor mag een verkoop bijvoorbeeld niet onder de gekozen limiet worden uitgevoerd.
Dat voorkomt een fill onder die limiet, maar kan betekenen dat de order volledig onuitgevoerd blijft wanneer de markt door de limiet heen gapt.
U ruilt dus uitvoeringszekerheid in voor prijscontrole. Geen van beide ordertypes elimineert het onderliggende marktrisico.
Een gewone limietorder bepaalt eveneens de slechtste toegestane prijs. Dat kan nadelige slippage ten opzichte van de limiet voorkomen.
Daarmee zijn niet alle uitvoeringskosten verdwenen. De order kan gedeeltelijk vullen, helemaal niet vullen, of pas later worden uitgevoerd terwijl de markt verder beweegt. Ook opportunity cost en eventuele marktimpact blijven relevant.
“Alleen limietorders gebruiken” is daarom geen universele beschermingsregel.
Voor het bredere onderscheid tussen ordertypes leest u Ordertypes en handelsopties.
Sommige brokers bieden bij bepaalde CFD’s of andere producten een gegarandeerde stop aan. Daarbij belooft de aanbieder onder specifieke contractvoorwaarden een vooraf bepaald uitvoeringsniveau, vaak tegen een premie of andere kosten.
Dat is geen algemeen beursorder-type dat op ieder aandeel of iedere broker beschikbaar is. Voorwaarden, minimumafstand, beschikbare markten en uitzonderingen kunnen verschillen.
Controleer daarom de concrete productvoorwaarden in plaats van “gegarandeerde stop” als algemene verdedigingslaag voor alle beleggingen te behandelen.
Gapping en slippage worden relevanter wanneer:
Het doel van orderkeuze is niet om ieder uitvoeringsrisico mathematisch uit te schakelen. U bepaalt welke trade-off u accepteert tussen snelheid, prijsgrens en kans op uitvoering.