Heeft u besloten dat u rechtstreeks aandelen wilt bezitten, dan volgt een praktisch proces. U heeft een effectenrekening nodig, moet het juiste aandeel en de juiste notering selecteren, een ordertype kiezen en vooraf begrijpen welke kosten en uitvoeringsrisico's daarbij horen.
Deze pagina gaat over hoe de aankoop wordt uitgevoerd. De vraag waarom u aandelen in uw portefeuille zou opnemen staat op Beleggen in aandelen.
Directe beursorders lopen via een bank of broker die toegang tot de betreffende markt biedt. Controleer vóór u een rekening kiest niet alleen de transactiekosten, maar ook de relevante product- en markttoegang, valuta-afhandeling, rapportage en de manier waarop effecten worden aangehouden.
Welke dienstvorm bij uw gewenste mate van zelfstandigheid hoort, werkt u uit in het Stappenplan beleggen. Een platform is daarbij de interface; het productaanbod, de rekening en de juridische dienstverlening zijn aparte lagen.
Alleen een bedrijfsnaam is niet altijd genoeg om het juiste instrument te selecteren. Controleer onder meer:
Hetzelfde bedrijf kan verschillende aandelenklassen of noteringen hebben. Ook kan een platform naast echte aandelen afgeleide producten tonen waarvan de waarde aan hetzelfde aandeel is gekoppeld. Controleer daarom wat u juridisch en economisch koopt.
De orderomvang hoort uit uw vooraf gekozen portefeuillebeleid te volgen, niet uit de verwachting dat één aandeel “zeker” zal stijgen. Kijk naar de totale positie na uitvoering en naar de concentratie die daardoor in uw portefeuille ontstaat.
Er bestaat geen universeel percentage dat voor ieder aandeel of iedere belegger de juiste positiegrootte bepaalt. De relevante grens hangt af van uw portefeuille, doel, draagkracht en het risico van de concrete positie.
Voor de onderliggende mechanismen leest u Concentratierisico.
Bij een marktorder geeft u prioriteit aan uitvoering tegen de best beschikbare prijzen in het orderboek. U legt daarbij geen maximale koopprijs vast. De uiteindelijke uitvoeringsprijs kan daarom afwijken van de laatst getoonde koers, vooral wanneer de markt snel beweegt of weinig liquide is.
Bij een limietorder geeft u wel een maximale koopprijs of minimale verkoopprijs op. Daardoor heeft u meer prijscontrole, maar bestaat het risico dat de order niet of slechts gedeeltelijk wordt uitgevoerd.
Een ordertype neemt het marktrisico niet weg. Ze bepalen hoe uw opdracht aan de markt wordt aangeboden. Voor stop-, stop-limit- en andere ordermechanismen gaat u naar Ordertypes en handelsopties.
De zichtbare transactievergoeding is niet altijd de enige kostenpost. Afhankelijk van de route kunnen onder meer transactiekosten, valutakosten, spread en andere dienstkosten relevant zijn.
Een buitenlandse notering kan bijvoorbeeld in een andere valuta worden afgerekend. Dan kan de wisselkoers naast de aandelenkoers uw resultaat in euro's beïnvloeden. Lees vóór de order welke tarieven en valuta-instellingen voor uw rekening gelden.
Voor de kostenmechaniek gaat u naar Kostenbeheersing in beleggen.
Een ordervoorbeeld laat zien waarom de laatst getoonde koers niet hetzelfde is als de koopprijs. Stel dat een aandeel een biedprijs van €24,90 en een laatprijs van €25,10 heeft en u tien stuks tegen €25,10 kunt kopen. De directe aankoopwaarde is dan €251 vóór kosten. Verkoopt u diezelfde tien stuks onmiddellijk tegen een ongewijzigde biedprijs van €24,90, dan ontvangt u €249 vóór kosten. Het verschil van €2 volgt hier alleen uit de spread. In werkelijkheid kan de koers intussen bewegen en kan de order deels of tegen meerdere prijzen worden uitgevoerd.
Controleer daarom bij een limietorder hoeveel stuks maximaal tegen uw gekozen limiet kunnen worden uitgevoerd, en wat de totale aankoopwaarde plus kosten maximaal mag zijn. Een limiet beperkt de prijs per aandeel, maar garandeert niet dat de volledige order doorgaat.
Na verzending kan een order volledig, gedeeltelijk of niet worden uitgevoerd. Controleer daarom de orderstatus en de daadwerkelijke gemiddelde uitvoeringsprijs in plaats van alleen de koers te onthouden die u vóór het plaatsen zag.
De handelsbevestiging en rekeningadministratie laten vervolgens zien welke positie is ontstaan. Verkoopopbrengst of gekochte effecten kunnen daarnaast een settlementproces doorlopen voordat alle administratieve staten zijn bijgewerkt.
Na de aankoop blijft de positie blootgesteld aan bedrijfs-, sector-, markt-, liquiditeits- en eventueel valutarisico. Spreiding kan de afhankelijkheid van één bedrijf of risicobron verkleinen, maar garandeert niet dat andere posities een verlies compenseren.
Ook een koersdaling maakt een aandeel niet automatisch aantrekkelijker. De prijs kan zijn gedaald omdat de vooruitzichten of risico's zijn veranderd. Nieuws sneller volgen dan andere beleggers is evenmin een betrouwbare winststrategie; nieuwe informatie kan snel in de marktprijs worden verwerkt.
De historische vuistregel ‘koop na een daling en verkoop na herstel’ is geen betrouwbaar stappenplan. Een koers kan blijven dalen wanneer de financiële vooruitzichten verslechteren. Bepaal daarom vóór aankoop welke ondernemingsgegevens, waarderingsaannames of portefeuillegrenzen de oorspronkelijke keuze dragen.
Kijk na bijvoorbeeld een nieuw jaarverslag of een materiële bedrijfsontwikkeling of die aannames nog kloppen. Controleer ook of de positiegrootte binnen uw gewenste spreiding past. Daarmee maakt u een vervolgbesluit controleerbaar zonder dat u bij iedere koersschommeling moet handelen.
Er is geen universeel winst- of verliesniveau waarop een aandeel moet worden verkocht. Een logischer controlemoment is of de positie nog overeenkomt met de reden waarvoor u haar bezit, uw portefeuillebeleid en uw actuele risicogrenzen.
Dat is iets anders dan voortdurend handelen op iedere koersbeweging. Voor periodieke beoordeling en portefeuilleonderhoud gebruikt u de pagina over periodieke herziening en aanpassing.
Wilt u eerst beoordelen hoe u publieke koop- en verkoopopinies moet lezen, ga dan naar Aandelenadvies en tips.
Aandelen, of wel effecten, zijn eigendomsbewijzen van een bedrijf. Afhankelijk van hoeveel aandelen u bezit heeft u een bepaald percentage van het eigendom van een bedrijf. Dit houdt in dat u mee mag beslissen over bedrijfsbeslissingen en mag meedelen in de winst. Hoe meer aandelen u bezit, hoe meer u te zeggen heeft. Vervolgens kunt u uw aandelen verkopen op de aandelenbeurs, waar beleggersfondsen en brokers samen komen om aandelen te kopen en verkopen.
Er bestaan veel verschillende soorten aandelen die elk andere rechten met zich meebrengen. Zo bestaan er aandelen zonder stemrecht, waarmee u geen recht heeft op stemmen tijdens de Algemene Leden Vergadering. Ook bestaan er preferente aandelen waarmee u meer rechten krijgt dan bij reguliere aandelen. En zo zijn er nog vele andere soorten aandelen.
Vaak is het beste moment om een aandeel te kopen wanneer het in waarde daalt. Op deze manier kunt u het aandeel voor een hoger bedrag verkopen wanneer het weer in waarde stijgt. Uiteindelijk maakt u op deze manier winst. Ook kunt u gebruik maken van nieuwsberichten en hierop inspelen. Wanneer u inspeelt op actuele zaken, wordt de kans groter dat u een hoog rendement behaald.
Wanneer u succesvol wilt beleggen, moet u te allen tijde rekening houden met de risico’s die daarbij komen kijken. Tijdens het beleggen krijgt u te maken met verschillende risico’s, waaronder bedrijfsspecifiek risico, sectorspecifiek risico, marktrisico en valutarisico. Het is raadzaam om vooraf uw risicoprofiel te bepalen. Op deze manier wordt het voor u zelf duidelijk hoeveel risico u bereid bent om te nemen.
Over het algemeen gaan aandelen stijgen wanneer de bedrijfswaarde toeneemt. Deze benaming kan verwarrend zijn. De bedrijfswaarde is namelijk niet alleen afhankelijk van het bedrijf zelf, maar ook andere factoren buiten het bedrijf beïnvloeden de bedrijfswaarde. Denk aan zaken als een rentestijging, koop- en verkoopgedrag van andere beleggers en de meningen en verwachtingen van consumenten.
Ook de daling van aandelen is afhankelijk van de bedrijfswaarde. Wanneer de bedrijfswaarde afneemt, daalt de waarde van de aandelen. Ook in dit geval hangt de bedrijfswaarde af van verschillende externe en interne factoren.